Chapters

အခန်

၂။ သတင်းရှာဖွေရန် ပြင်ဆင်ခြင်း

မည်သည့်သတင်းဖြစ်ရပ်မဆို စိတ်ကူးတစ်ခုမှ စတင်ခြင်းဖြစ်ရာ ဤအခန်းတွင် ထိုစိတ်ကူးများကို မည်သို့ စတင်ရမည်ကို ရှင်းပြထားပါသည်။ သတင်းစာများဖတ်ရင်း၊ သတင်းရင်းမြစ်များနှင့် စကားပြောဆိုခြင်း၊ ဩဇာလွှမ်းမိုးသူများနှင့် တွေ့ဆုံခြင်း၊ များပြားကျယ်ပြန့်သည့် ဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုအသစ်တို့အပေါ် မျက်ခြေမပြတ်ရှိနေခြင်းတို့မှ စိတ်ကူးရနိုင်ပါသည်။ ဤအခန်းတွင် စက်ရပ်သတင်းများ၊ ခေါင်းကြီးသတင်းများကို စောင့်ကြည့်ပြီး လူမှုကွန်ရက်ဝက်ဘ်ဆိုက်များက မည်သည့်အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်လျက်ရှိကြောင်း အဓိကအသားပေးတင်ပြပါမည်။ စုံစမ်းဖော်ထုတ်ခြင်းသတင်းပညာဟူသည်မှာ မသိရသည့်အရာများကို ရှာဖွေရင်း၊ ဘေးအန္တရာယ်များကို တွက်ဆရင်း သက်သောင့်သက်သာရှိသော အနေအထားတစ်ခုမှ မိမိကိုယ်ကို တွန်းအားပေးနေရခြင်း ဖြစ်ပေသည်။

Read more
အခန်

၃။ အစီအစဉ် ရေးဆွဲခြင်း

စုံစမ်းဖော်ထုတ်မှုသတင်းတစ်ပုဒ်အတွက် လျှောက်လှမ်းရမည့် အဆင့်များကို ဤအခန်း၌ လေ့လာနိုင်သည်။ မိမိကိုယ်ကိုယ် မေးခွန်းထုတ်ခြင်း၊ ရင်းမြစ်များကို စုဆောင်းခြင်း၊ သတင်းကျောရိုးတည်ဆောက်ခြင်းနှင့် ကျခံသုံးစွဲရမည့် စရိတ်များကို ရှာဖွေပြင်ဆင်ခြင်း စသဖြင့် ဤအခန်း၌ ဖော်ပြထားသည့် ဥပမာများကိုကြည့်လျှင် ကြိုတင်ပြင်ဆင်စီမံထားခြင်းက မည်သည့် စုံစမ်းဖော်ထုတ်မှုသတင်းပရောဂျက်အတွက်မဆို နှာတစ်ဖျားသာစေမည်ဖြစ်ကြောင်း သိသာပါလိမ့်မည်။ ယုံကြည်စိတ်ချရသော သတင်းအရင်းအမြစ်များကို မည်ကဲ့သို့ ခွဲခြားဖော်ထုတ်မည်လဲ၊ သတင်း၏အသေးစိတ်အချက်အလက်များကို မည်သို့ပုံဖော်ယူမည်လဲ၊ အချက်အလက်အထောက်အထားအခြေပြု သတင်းရေးသားရာ၌ စိတ်ဝင်စားဖွယ်တင်ဆက်မှုဖြစ်အောင် မည်သို့ပြုရမည်လဲ စသည်တို့ကို ဤအခန်း၌ မိတ်ဆက်ပေးထားပါသည်။

Read more
အခန်း ၄

အချက်အလက်လုံခြုံရေး နည်းလမ်းများ

စုံစမ်းဖော်ထုတ်သူ သတင်းသမားများသည် သုတေသနပြုလုပ်စဉ်အတွင်း မိုဘိုင်းဖုန်းနှင့် ကွန်ပျူတာတို့ထဲတွင် အချက်အလက်ပေါင်း မြောက်များစွာကို သိမ်းဆည်းပြုစုထားတတ်ကြသည်။ သင့်ဒစ်ဂျစ်တယ်အချက်အလက်များကို ကာကွယ်ရန်နှင့် လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ ခြိမ်းခြောက်မှုများရန်မှ ကင်းဝေးစေရန် မည်သို့ပြုရမည်ကို သင်သိထားသင့်သည်။ စုံစမ်းဖော်ထုတ်မှုဖြစ်စဉ်တစ်ခုအတွင်း အဓိကသတိကြီးကြီးထားရမည်မှာ အချိန်တိုင်း၌ သတင်းရင်းမြစ်များအားလုံးနှင့် ဆက်သွယ်မှုများကို လုံခြုံစေရန် ဖြစ်သည်။ ဤအခန်းတွင် ဒီဂျစ်တယ်လုံခြုံရေး စိန်ခေါ်မှုများအကြောင်းကို ဆွေးနွေးထားပြီး လုံခြုံသည့် အလုပ်ခွင်ဝန်းကျင်ကောင်းတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်စေရန် သုံးစွဲနိုင်သည့် ဆော့ဖ်ဝဲအမျိုးမျိုး၊ နည်းပညာကိရိယာ အမျိုးမျိုးကို မိတ်ဆက်ပေးထားပါသည်။ အများသုံး ကွန်ပျူတာစနစ်များ (မက်ခ် နှင့် ဝင်းဒိုး) နှင့် စမတ်ဖုန်းများ (အန်းဒရွိုက်နှင့် အိုင်အိုအက်စ်) များကို အဓိက တင်ပြထားပါသည်။

Read more
အခန်း ၅။

သုတေသန၊ သုတေသန၊ သုတေသန

ဤအခန်းတွင် စုံစမ်းဖော်ထုတ်သူ သတင်းသမားတစ်ဦး လုပ်ငန်းစတင်နိုင်ရန်လိုအပ်သည့် အခြေခံသုတေသန စွမ်းရည်များအကြောင်း ဆွေးနွေးတင်ပြသွားပါမည်။ သတင်းသမားတစ်ဦးသည် အချက်အလက်ရှာဖွေဖော်ထုတ်ခြင်း၊ စာရွက်စာတမ်းများကိုခြေရာခံခြင်းနှင့် အင်တာနက်မှ ထပ်မံသုတေသနပြုလုပ်ခြင်းစသည့် အခြေခံနည်းနာများကို သိရှိထားရန်၊ ကျွမ်းကျင်ထားရန် လိုအပ်ပါသည်။ သတင်းအများစုသည် အရည်အသွေးပိုင်းဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို ဆန်းစစ်ရန်လိုအပ်သည့်အတွက် စုံစမ်းဖော်ထုတ်သူသတင်းသမားတစ်ဦးအနေဖြင့် အခြေခံ ကျွမ်းကျင်မှုများရှိနေရန် အရေးကြီးပါသည်။

Read more
အခန်း ၆။

သတင်းထူးသတင်းဦးများ ရယူခြင်း

လူပုဂ္ဂိုလ်သတင်းရင်းမြစ်များသည် စုံစမ်းဖော်ထုတ်သူ သတင်းသမားများအတွက် အကြီးမားဆုံးသော တန်ဖိုးရှိပစ္စည်းများထဲတွင် အပါအဝင်ဖြစ်သည်။ သင့်ကို ယုံကြည်မှုရှိသည်နှင့်အမျှ သတင်းဦးသတင်းထူးများကို ပေးနိုင်လေသည်။ ဤအခန်းတွင် သူတို့နှင့် ဆက်ဆံရေးကို မည်သို့တည်ဆောက်ရမည်၊ သူတို့က လိုလိုလားလား သတင်းပေးလာကြစေရန် သတင်းအရင်းအမြစ်ပုဂ္ဂိုလ်များ၏ ယုံကြည်မှုကို မည်သို့ရယူရမည် စသည်တို့ကို ဆွေးနွေးဖော်ပြထားပါသည်။ ဤလုပ်ငန်း၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုမှာ အကြောင်းအရာတစ်ခုနှင့် ပတ်သက်၍ ကျွမ်းကျင်သူနှင့် လိမ်ညာဖြီးဖြန်းသူတို့ကြား ကွာခြားချက်ကို ပြောနိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။ အခြားအပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် သတင်းသမားများကို လိုရာဆွဲ၍ လွှမ်းမိုးဖို့ ကြိုးစားကြသည့် လော်ဘီသမားများနှင့် ပြောခွင့်ရပုဂ္ဂိုလ်များကို မည်သို့ဖော်ထုတ်ရမည်ကိုလည်း ထည့်သွင်းဖော်ပြထားပါသည်။

Read more
အခန်း ၇။

မှန်ကန်သည့်မေးခွန်းများ မေးမြန်းခြင်း

အင်တာဗျူးများသည် သတင်းပညာ၏ အခရာကျသော အင်္ဂါရပ်ဖြစ်သည်။ သို့သော် စုံစမ်းဖော်ထုတ်သတင်းရေးသားမှုတွင် အင်တာဗျူးများသည် ပိုမိုပြင်ဆင်ထားမှု၊ သတင်းနှင့်ပတ်သက်၍ ပိုမိုနားလည်သိရှိထားမှုနှင့် သတင်းရင်းမြစ်အကြောင်း သုတေသနပြုလုပ်မှုတို့ကို လိုအပ်သည်။ သို့မှသာ ကိုက်ညီလိုက်ဖက်သည့် မေးခွန်းများကို မေးမြန်းနိုင်ပေမည်။ စုံစမ်းဖော်ထုတ်မှုသတင်းစာပညာသည် အထိအရှလွယ်၍ အငြင်းပွားဖွယ်ရာဖြစ်နိုင်ပြီး ဂုဏ်သိက္ခာများကို ထိခိုက်ပျက်စီးစေနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့်ပင် မည်သည့်မေးခွန်းများကို မေးမြန်းရမည်၊ မည်သို့မေးမြန်းရမည်၊ မည်သည့်အစဉ်အတိုင်း မေးမြန်းရမည်ဟု သင့်ဘက်က ပြင်ဆင်ထားနိုင်ဖို့ အင်တာဗျူးစွမ်းရည်များကို ထက်မြအောင်လုပ်ထားဖို့ အရေးကြီးရခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် အင်တာဗျူးရာတွင် ထည့်သွင်းစဉ်းစားရမည့် ကျင့်ဝတ်ပိုင်းဆိုင်ရာကိစ္စများလည်း ရှိပါသည်။

Read more
အခန်း ၈။

သတင်းရေးသားခြင်း

ထူးချွန်စွာ စုံစမ်းဖော်ထုတ်ထားသောသတင်းတစ်ပုဒ်သည် ကောင်းမွန်စွာဖွဲ့စည်းရေးသားနိုင်ခြင်းမရှိလျှင် ကြွကြွရွရွ ရှိလိမ့်မည် မဟုတ်ချေ။ စာဖတ်သူ၏ ယုံကြည်စိတ်ချမှုကိုလည်း ရရှိရန်လိုအပ်သည်ဖြစ်ရာ အချက်အလက်များကို အချိန်နှင့်တပြေးညီ အသစ်ဖြည့်ဖော်ပြနိုင်ရန် လိုပါသည်။ သင့်စုံစမ်းဖော်ထုတ်မှုကို ယုံကြည်စိတ်ချထိုက်ကြောင်း အတည်ပြုပေးသည့် သက်ဆိုင်သော၊ ထင်ရှားကျော်ကြားသော လူပုဂ္ဂိုလ်များ၏ ပြောဆိုချက်များကို ထည့်သွင်းအသုံးပြုခြင်းဖြင့် သင့်သတင်းသည် ပို၍ ဖတ်ချင်ဖွယ်ရာ ဖြစ်လာပါလိမ့်မည်။ သင့်စုံစမ်းဖော်ထုတ်မှု၏ ရှုပ်ထွေးသော အကြောင်းအချက်မျက်နှာစာများကို စာဖတ်သူနားလည်စေရန် ဂရပ်ဖ်ပုံများ၊ ကိန်းပြပုံများနှင့် သရုပ်ပြပုံများ သုံးစွဲခြင်းကလည်း အသုံးဝင်ပါသည်။

Read more